Perma saç: nedir, asidik ve alkali perma, nasıl yapılır ve perma sonrası bakım

Perma saçın şeklini şöyle değiştirir: perma ilacı korteksteki disülfit bağlarını koparır, saç bigudinin şeklini alır, fiksatör de bağları yeni şekilde yeniden kurar. Alkali perma daha derine işler ve daha sıkı bir bukle verir, asidik perma ise daha yumuşak bir bukle verir.Permadan önce saçın elastikiyeti ve gözenekliliği kontrol edilir, çok gözenekli ya da ince saç önce bir deneme tutamında denenir; kına ya da metal içeren boyalarla boyanmış saça perma ilacı sürülmez. Boyalı ve yıpranmış saçta ilaç 15–20 dakika, doğal saçta 25–30 dakika bekletilir.

Perma nedir: korteksteki üç saç bağı

Perma kortekste, yani saçın elastikiyetinden ve diriliğinden sorumlu iç katmanında çalışır. Keratin orada yay benzeri bir alfa sarmal halindedir: bu sarmal sayesinde saç zarar görmeden boyunun %50'sine kadar uzayabilir ve eski haline dönebilir. Sarmalın şeklini üç tür bağ tutar:

1. tuz bağları: kolayca kopar ve kolayca yeniden oluşur;
2. hidrojen bağları: su onları kolayca koparır ve yeniden oluşurlar;
3. disülfit bağları (kükürt köprüleri): yalnızca kimyasal etkiyle, örneğin permayla kopar.

Perma ilacı bir indirgeyicidir: disülfit bağlarının bir kısmını koparır ve bigudilere sarılmış saç onların şeklini alır. Fiksatör bir oksitleyicidir: bağları yeni konumda yeniden kapatır ve bigudiler çıkarıldığında bukle yerinde kalır. International Journal of Trichology'de yayımlanan bir saç kozmetikleri derlemesi aynı indirgeyiciyi, tiyoglikolatı, şöyle tanımlar:

“Proteinin tamamını bozmak yerine saçın sistin bağlarını seçici olarak zayıflatan kimyasal bir indirgeyicidir. Ardından tiyoglikolat özel bir hidrojen peroksit çözeltisiyle oksitlenmelidir (nötralize edilmelidir).”

— International Journal of Trichology

Sistin bağları, disülfit bağlarının ta kendisidir: keratindeki iki sisteinin kükürt atomları komşu zincirleri bir arada tutar. Journal of the Society of Cosmetic Chemists'te yayımlanan bir çalışmada hidrojen peroksit ve sodyum bromat bağları neredeyse aynı ölçüde kapattı, havadaki oksijen ise onları hiç kapatmadı; bu yüzden fiksatör sürülür, buklenin kendiliğinden “tutması” beklenmez. [1]

Perma saça zarar verir mi?

Evet, perma saçın bir kısmını kalıcı olarak bozar. Olağan bekleme süresinde ilaç saçtaki sistinin %17 ile %43 arasını indirger, oksidasyondan sonra ise sistinin %10 ile %30 arası geri dönüşsüz biçimde parçalanır; bu kayıp, saçın gerilmeye dayanıklılığında görülür. [1]

Ancak asıl zarar kimyasalın kendisinden gelmez. International Journal of Trichology'deki derleme, indirgeyici ürünlerden sonraki hasarın başlıca nedeni olarak yanlış uygulamayı ve bağlar kopukken saçın özensizce taranmasını gösterir. [2] Bu yüzden bekleme süresi saç tipine göre seçilir ve bukle süre dolmadan kontrol edilir: adımlar aşağıda.

Asidik ve alkali perma

Perma alkali ya da asidik olur. Alkali perma saçın derinlerine işler ve bukleyi daha sıkı yapar; asidik perma o kadar derine işlemez ve bukle daha yumuşak çıkar.

Yukarıda sözü edilen indirgeyici, yani tiyoglikolik asit ve tuzları için Avrupa kozmetik tüzüğü, saçı dalgalandırma ve düzleştirme ürünlerinde sınırlar koyar: kullanıma hazır ürünün pH'ı 7 ile 9,5 arasında, konsantrasyonu genel kullanım ürünlerinde %8'e, profesyonel kullanım ürünlerinde %11'e kadardır. [3]

Permadan önce saç kontrolü

Permadan önce saç kontrolü şarttır. Şunları kontrol edin:

1. müşterinin hangi saç şeklini istediğini;
2. saçın dokusunu, elastikiyetini ve gözenekliliğini;
3. saç çok gözenekli ya da inceyse perma ilacının deneme tutamında nasıl davrandığını;
4. saçın kına ya da metal içeren boyalarla boyanıp boyanmadığını: böyle saça perma ilacı sürülmez;
5. müşterinin ilaç kullanıp kullanmadığını, hormonal bir dengesizlik ya da stres yaşayıp yaşamadığını: bu durumlarda perma önerilmez.

Saça perma nasıl yapılır: adım adım

Saçın hazırlanması

1. Saçı derin temizleyici bir şampuanla yıkayın.
2. Kontrol sonucuna göre ilacın gücünü seçin: boyalı ve yıpranmış saç için bir güç, çok ince saç dahil normal ve zor kıvrılan saç için başka bir güç.
3. Saçın fazla suyunu havluyla alın.

Perma ilacının sürülmesi

1. Nemli saçı, nemini kaybetmesine izin vermeden bigudilere sarın.
2. İlacı aplikatörle saç derisine değmeyecek şekilde sürün.
3. Naylon bone takın; soğuk havada ısı ekleyin.

Perma ilacı saçta ne kadar kalmalı?

Boyalı ve yıpranmış saçta 15–20 dakika, doğal ve zor kıvrılan saçta 25–30 dakika. 15 dakika sonra tutamı tamamen açmadan başın tepesinde sonucu kontrol edin: bukle S şeklinde olmalıdır. Süre dolunca ilacı bigudileri çıkarmadan ılık suyla iyice durulayın ve saçın fazla suyunu havluyla alın.

Fiksatörün sürülmesi

1. Fiksatörü süngerle köpürtün ve her bukleye eşit şekilde sürün; 10 dakika bekletin.
2. Bigudileri çıkarın ve açılan saça fiksatörü bir kez daha sürün, bukleye elinizle dirilik verin.
3. 5 dakika sonra fiksatörü akan suyla durulayın.
4. Saç kremi sürün, 2–5 dakika bekletin ve saçı suyla durulayın.

Perma sonrası saç bakımı

1. saçı 48 saat yıkamayın;
2. saçı boyalı saçlar için şampuanla yıkayın;
3. saçı en az 7 gün boyamayın.

Permadan sonra tonu eşitlemeye şampuanlı cila, yani yumuşak bir tonlama yardımcı olur; nasıl yapıldığı saç açtıktan sonra cila yazısında anlatılıyor.

Kaynaklar

Metindeki numaralar aşağıdaki bağlantılara karşılık gelir. Bağlantılar 19 Ekim 2026'da kontrol edildi.

1. Journal of the Society of Cosmetic Chemists: alkali ve asidik permada indirgeme ve oksidasyon — İndirgenen ve parçalanan sistin oranı, oksitleyiciler ve hava.
2. International Journal of Trichology: saç kozmetikleri derlemesi — Tiyoglikolat ve hidrojen peroksit, indirgeyici ürünlerden sonraki hasarın başlıca nedeni.
3. (AB) 2015/1190 sayılı Tüzük — Perma ürünlerinde tiyoglikolik asit ve tuzları: pH ve konsantrasyon.